Είναι τόσο «μοναδικό» το πολίτευμα ομοσπονδίας το οποίο προτείνεται στην περίπτωση της Κύπρου;

Είναι τόσο «μοναδικό» το πολίτευμα ομοσπονδίας το οποίο προτείνεται στην περίπτωση της Κύπρου;

Το 56% του πληθυσμού της γης ζει κάτω από μιας μορφής ομοσπονδιακό σύστημα. Αν και υπάρχουν βασικά κοινά χαρακτηριστικά, όπως άνω και κάτω ομοσπονδιακή βουλή, ισότιμη ή αποφασιστική συμμετοχή των συνιστωσών πολιτειών στα κεντρικά ομοσπονδιακά όργανα, κανένα ομοσπονδιακό σύστημα δεν είναι το ίδιο με το άλλο. Η κάθε χώρα θεώρησε αναγκαία την εξέλιξή της σε ομοσπονδία κάτω από ειδικές συνθήκες που έχουν να κάνουν με παραμέτρους όπως η ιστορική πορεία, η εθνοτική σύνθεση και οι σχέσεις μεταξύ διαφόρων εθνοτήτων, κοινωνικοί - οικονομικοί παράγοντες κ.ά. Αξίζει να τονιστεί ότι ακόμη και φιλοσοφικοί - πολιτικοί προβληματισμοί έχουν καθορίσει σε σημαντικό βαθμό την εξέλιξη του ομοσπονδιακού μοντέλου. Ήδη από τον 19ο αιώνα διάφοροι στοχαστές αναφέρονταν στην τυραννία της πλειοψηφίας και συνηγορούσαν στην ομοσπονδιακή λογική, όπου η μειοψηφία θα είχε δικαίωμα σε ένα ισότιμο λόγο και ρόλο στη διακυβέρνηση της χώρας. Συνεπώς, ο όρος ομοσπονδία είναι κατά βάση ένας πολυδιάστατος όρος που δεν ακολουθεί προδιαγραμμένους κανόνες.

Η Κύπρος είναι η κατεξοχήν χώρα όπου η αναγκαιότητα δημιουργίας ενός ομόσπονδου κράτους πηγάζει από την ίδια την ιστορία της. Οι προσπάθειες της ηγεσίας της πλειοψηφούσας εθνικής κοινότητας να επιβάλει ακόμη και με τη βία την ηγεμονία της, αποκλείοντας τη μειοψηφούσα κοινότητα από όλες τις συμμετοχικές διαδικασίες, ενθάρρυναν περαιτέρω την ανάπτυξη του εθνικισμού της τελευταίας με αποτέλεσμα τη διαίρεση της χώρας μας. Μέσα σ’ αυτό τον μισό αιώνα διαχωρισμού οι δυο κοινότητες δημιούργησαν αναγκαστικά διαφορετικές δομές αυτοδιοίκησης με την ανάλογη κουλτούρα αυτοκυβέρνησης. Αν, λοιπόν, ο στόχος είναι να πετύχουμε μια ενωμένη πατρίδα, η ιστορική μας πραγματικότητα μάς οδηγεί σε ένα ομοσπονδιακό σύστημα διακυβέρνησης όπου η ενότητα του κράτους διασφαλίζεται μέσα από το σεβασμό στη διαφορετικότητα. Αυτός ο σεβασμός εκφράζεται με τις αρχές της ισοτιμίας και της αποτελεσματικής συμμετοχής όλων των κοινοτήτων στη διακυβέρνηση της χώρας.